Sigara bağımlılığına dair ezberler bir kez daha sorgulanıyor. Uzun süredir farklı yaklaşımıyla dikkat çeken Neslihan Baykal Yakışan, sigarayı bırakma sürecinin sanıldığından çok daha derin bir zihinsel boyutu olduğunu vurguluyor.
Yakışan’a göre sigara, yalnızca fiziksel bir bağımlılık değil; zamanla beyinde oluşturulan güçlü bir “alışkanlık kodu”. Bu kod kırılmadığı sürece, bırakma girişimlerinin çoğu yarım kalıyor.
“SİGARA BİR İHTİYAÇ DEĞİL, ÖĞRENİLMİŞ BİR DAVRANIŞ”
Sigara içen bireylerin büyük bir kısmı, bu davranışı ihtiyaç gibi algılıyor. Ancak Yakışan bu algının yanlış olduğunu savunuyor. Ona göre sigara, tekrar eden durumlar sayesinde öğrenilmiş ve otomatik hale gelmiş bir davranış.
Kahve içilirken, stres anında, mola verildiğinde ya da yalnız kalındığında ortaya çıkan bu refleks, zamanla güçlü bir bağımlılık hissi yaratıyor.
ZİHİNSEL DÖNGÜ KIRILMADAN SÜREÇ BİTMEZ
Sigara bırakma sürecinde en büyük hatanın sadece fiziksel bağımlılığa odaklanmak olduğunu belirten Yakışan, asıl sorunun zihinsel döngü olduğunu ifade ediyor.
“İçme isteği” olarak tanımlanan şeyin çoğu zaman gerçek bir ihtiyaç değil, beynin alıştığı bir tepki olduğunu söylüyor.
Bu nedenle yöntemlerinde davranıştan çok düşünce kalıpları hedef alınıyor.
“SAVAŞ DEĞİL, FARKINDALIK GEREKİR”
Neslihan Baykal Yakışan’a göre sigarayı bırakmak bir savaş değil, bir farkındalık süreci.
Birey sigarayla mücadele etmeye çalıştıkça aslında ona daha fazla güç veriyor. Çünkü zihinde “yasak” olan şey daha cazip hale geliyor.
Bu yüzden yaklaşım, baskı kurmak yerine algıyı değiştirmeye dayanıyor.
OTOMATİK DAVRANIŞLAR YENİDEN ŞEKİLLENİYOR
Gün içinde fark edilmeden yapılan sigara içme davranışı, aslında en güçlü bağımlılık alanını oluşturuyor. Bu otomatik döngü kırılmadığı sürece bırakma girişimleri genellikle kısa süreli oluyor.
Yakışan’ın yaklaşımında bu döngü fark ettiriliyor ve bireyin kontrolü yeniden ele alması hedefleniyor.
“BIRAKMAK ZOR DEĞİL, YANLIŞ ANLATILIYOR”
En dikkat çeken çıkışlardan biri ise bu süreçle ilgili algı. Yakışan’a göre sigara bırakmak sanıldığı kadar zor değil; asıl sorun bunun yıllardır yanlış bir şekilde anlatılması.
Doğru bakış açısı ve doğru farkındalıkla birlikte birey, sigarayı hayatından çıkarmayı bir zorunluluk değil, doğal bir tercih haline getirebiliyor.
SONUÇ: DEĞİŞİM DIŞARIDA DEĞİL, ZİHİNDE BAŞLIYOR
Sigara bağımlılığıyla mücadelede yeni tartışmalar sürerken, Yakışan’ın yaklaşımı süreci farklı bir noktaya taşıyor. Fiziksel bağımlılıktan çok zihinsel kodların çözülmesi gerektiği fikri, sigara bırakma yöntemlerine yeni bir bakış açısı kazandırıyor.
